As Somozas

Habitantes: 1.506 habitantes
Extensión: 71 km2
Casa do Concello: A Igrexa, 1
Tlf.: 981 404 101
Fax: 981 404 205
Máis información na web

 
As Somozas


Fermosos vales escondidos entre as altas montañas das serras do Forgoselo e da Faladoira, regados polos ríos Mera e Xuvia, fan de As Somozas un lugar cun encanto especial, rodeado de grande riqueza natural e paisaxística. Este concello, visitado por numerosas culturas ó longo da súa historia, por mor á súa situación estratéxica, pasou polas mans de varios señores, entre eles a Duquesa de Lemos, o Conde de Maceda e o Marqués de San Sadurniño. Discorre tamén por estas terras a lenda da orixe do nome Somozas, que se debe a un nobre francés chamado “Sumacas” ó que os reis de España lle concederon estes territorios por vencer ós musulmáns na batalla das Cen Doncellas. Segundo a historia, o cabaleiro liberou estas terras do tributo das Cen Doncellas, pago imposto polos musulmans ós seus habitantes, polo que moitas das súas mulleres eran cautivadas e trasladadas ós harens moros ou recollidas na Casa Grande das Enchousas con destino a África. Na capital deste concello, tamén coñecida como A Igrexa, consérvase unha verdadeira reliquia, o templo barroco do Apóstolo, situado moi preto dunha área recreativa chamada “O Carballo” por onde transcorre o paseo fluvial á beria do río Xuvia. Outra lugar de visita obrigada é a área recreativa de A Queiroga nas marxes do río Mera, un espazo verde moi apropiado para pescar e disfrutar pausadamente dun entorno natural sen comparanza. No relativo ó arte relixioso, As Somozas conserva varias capelas dunha arquitectura tan sinxela coma curiosa, son as capelas de San Roque, Recemel e A Garita.


Que ver:

Igrexa de Santiago Seré, do século XVIII de estilo barroco onde destacan a bóveda da nave central, o campanario coroado por cúpula octogonal e os escudos da familia dos Andrade nos muros do presbiterio.

Pequenas ermidas de gran valor histórico artístico que salpican todo o municipio, entre as que destacan a de San Pedro en Enchousas, O Socorro en Recemel e a Nosa Señora de Francia en O Campo.

Casa Grande de Enchousas de tipoloxía popular que leva asociada unha lenda relacionada co topónimo de Somozas. A casa sería o lugar no cal se “enchousaban” (encerraban) as mulleres antes de embarcar nos veleiros que as transportaban a África.

O histórico pico de O Marbán (316 metros), nome derivado da expresión “polo mar van” era o lugar dende onde os habitantes divisaban os veleiros coas doncelas cautivadas polos moros. Outros picos de interese no municipio son Pena dos Ladróns e Gradoi que acadan maiores alturas que O Marbán.

Mámoa circular de Marbán situada na aba dese monte, composta por dúas murallas, un antecastro e foso. Nas inmediacións atópanse muíños eólicos e pódese gozar dunhas fermosas vistas do val e do lago das Pontes.

Os Machucos dos lugares de Silvao, Machuco e Queira, xa recollidos no Catastro do Marqués de Ensenada de 1752, que contaban cun inxenio especial para as labores da antiga ferrería aproveitando a forza da auga dos ríos canalizada. Ademáis de estes tres machucos, existe constancia de outros sete que converten As Somozas no municipio con maior concentración de estes elementos do patrimonio etnográfico de Galicia.

O Muíño da Veiga, un muíño-vivenda que conserva gran parte da edificación orixinal en pedra e os tres muíños do conxunto na parte inferior para moer trigo, millo e cebada. Pola parte posterior atopamos unha paraxe moi fermosa á beira do río, cunha ponte de madeira e o bosque de ribeira. Existe a posibilidade de visitas didácticas sobre as actividades relacionadas coa elaboración do pan.

A área recreativa da Queiroga, preto da pequena ponte de Queiroga conta con bancos, mesas e grellas nun entorno forestal a orillas do río. Esta área tamén ten un pequeno muiño e unha vexetación autóctona moi variada ademáis dunha gran variedade de prantas silvestres, fieitos, musgo…

Pechar